Meksika‘nın eski Devlet Başkanı Felipe Calderón döneminde Özel Kalem Müdürlüğü görevini üstlenen ve Meksika Temsilciler Meclisi’nde milletvekili olarak hizmet eden Patricia Flores Elizondo, Cumhuriyet‘ten Caner Çiftçi‘ye mülakat verdi.
Movimiento Ciudadano (Yurttaş Hareketi) partisinin bir üyesi olan Elizondo, Meksika’daki uyuşturucu kartellerinin neden ortadan kaldırılamadığını, suç örgütlerinin devletle olan bağlantılarını, ABD‘nin müdahale olasılığını ve ülkenin ekonomik bağımlılığını ele aldı.
Meksika’nın güvenlik stratejisinin uzun bir süredir suç örgütü liderlerinin yakalanması veya etkisiz hale getirilmesine odaklandığını belirten Elizondo, kartellerin finansal kaynakları ve siyasi koruma ağları var olduğu sürece yeniden yapılanabileceğini ifade etti.
‘KARTELLER, CEZASIZLIK SÜRDÜĞÜ SÜRECE YENİDEN ÖRGÜTLENİYOR’
Meksika’nın kartellere karşı kalıcı bir başarı elde edememesinin nedenlerine dair değerlendirmeler yapan Elizondo, farklı hükümetlerin güvenlik alanındaki başarıyı daha çok tutuklamalar, mal varlıklarına el koyma ve suç örgütü liderlerinin etkisiz hale getirilmesi ile ölçtüğünü dile getirdi.
Bu operasyonların önemini kabul ettiğini vurgulayan Elizondo, güvenlik güçlerinin büyük riskler aldığını ancak askeri müdahalelerin tek başına yeterli olmadığını belirtti.
Elizondo, Jalisco Karteli liderinin ordunun Tapalpa’da gerçekleştirdiği operasyonda öldürülmesinin ardından meydana gelen saldırılara dikkat çekerek, Güvenlik Bakanı’nın bu olaylarda 50’den fazla kişinin hayatını kaybettiğini bildirdiğini aktardı.
Suç örgütlerinin mali kaynaklarının, siyasi koruma ağlarının ve cezasızlık ortamının var olduğu sürece yeniden yapılandıklarını ifade eden Elizondo, devlet otoritesinin tekrar tesis edilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Meksika’da devletin giremediği bölgeler olduğuna dair yorumlara katılmayan Elizondo, hükümetin ülkenin her noktasına ulaşabilecek kapasitede olduğunu savundu.
Ana sorunun bazı bölgelerde suç örgütlerinin yerel ekonomilere haraç sistemini dayatması ve yerel siyaseti etkilemesi olduğunu belirten Elizondo, Michoacán eyaletindeki misket limonu üreticilerinin karşılaştığı zorlukları örnek gösterdi.
Elizondo, bu alanlarda yalnızca güvenlik güçlerinin bulunmasının yeterli olmadığını ve kamu otoritesinin toplumsal ile ekonomik yaşamın tümünde yeniden inşa edilmesi gerektiğini vurguladı.
‘DEVLET İÇİNDE KORUMA BULAN SUÇ ÖRGÜTLERİ DAHA TEHLİKELİ HALE GELİYOR’
Meksika’daki uyuşturucu kartellerinin devlet kurumlarıyla ilişkilerine de değinen Elizondo, eğer suç örgütleri kurumsal düzeyde koruma bulurlarsa çok daha büyük bir tehdit oluşturduğunu ifade etti.
Siyasi partilerin bu konuda kendi sorumluluklarını sorgulaması gerektiğine dikkat çeken Elizondo, hiçbir partinin bu ilişkilerden tamamen bağımsız olmadığını düşünmemesi gerektiğini söyledi.
Elizondo, “Benim partim de dahil olmak üzere hiçbir siyasi parti kendisini bu sorunun dışında görmemeli. Sorumlu bir siyasi partiyi diğerlerinden ayıran şey ise ciddi şüpheler belirdiğinde nasıl tepki verdiğidir.” dedi.
Sinaloa Valisi hakkında ABD Adalet Bakanlığı tarafından yöneltilen suçlamaları örnek gösteren Elizondo, valinin iddiaları reddettiğini ve masumiyet karinesinden yararlanma hakkının bulunduğunu hatırlattı.
Yurttaş Hareketi’nin ciddi suçlamalar karşısında siyasi dokunulmazlık olmaksızın kapsamlı soruşturmaların yapılmasını savunduğunu belirten Elizondo, aynı hukuki standartların tüm siyasi partilere uygulanması gerektiğini ifade etti.
Parti arkadaşı Juan Zavala’nın yorumlarına da değinen Elizondo, ABD yargısının bir davada güvenilir kabul edilirken başka bir davada dış müdahale olarak nitelendirilmesinin tutarsız olduğunu söyledi.
Elizondo devlet egemenliğinin temel bir değer olduğunu ancak kamu denetiminden kaçınmanın gerekçesi olarak kullanılamayacağını vurguladı.
‘ABD’NİN ASKERİ MÜDAHALESİ MEKSİKA’NIN EGEMENLİĞİNİ İHLAL EDER’
ABD’nin Meksikalı uyuşturucu kartellerini terör örgütü olarak sınıflandırmasına dair değerlendirmelerde bulunan Elizondo, bu yaklaşımın olası bir askeri müdahalenin hukuki gerekçelerini artırabileceğine dikkat çekti.
Meksika Cumhurbaşkanı’nın da söz konusu sınıflandırmanın ABD yönetiminin müdahalesine yönelik daha fazla hukuki dayanak sağladığını kabul ettiğini aktaran Elizondo bununla birlikte yakın zamanda böyle bir müdahale beklentisinin bulunmadığını ifade etti:
“Cumhurbaşkanı kartelleri terör örgütü olarak sınıflandırmanın ABD hükümetine muhtemel bir müdahale için ek hukuki dayanak sağladığını kabul ediyor; ancak bunun yakın tehlike oluşturduğunu düşünmüyor. Movimiento Ciudadano olarak açıkça müdahaleci açıklamaları reddetme konusunda Cumhurbaşkanına destek verdik. Herhangi bir tek taraflı askeri harekâtın egemenliğimizi ihlal edeceğine ve sorunu çözme ihtimalinin düşük olduğuna inanıyoruz.”
Meksika’nın fentanille mücadelede sorumlulukları olduğunu kabul eden Elizondo ABD ile güvenlik işbirliğinin önemine vurgu yaptı.
Lakin işbirliğinin karşılıklı sorumluluk temelinde yürütülmesi gerektiğini belirten Elizondo Meksika’daki suç örgütlerinin kullandığı silahların önemli bölümünün ABD’den temin edildiklerini hatırlattı.
Kötü niyetli faaliyetlerden elde edilen gelirlerin uluslararası finans sistemi aracılığıyla aktarıldığını söyleyen Elizondo uyuşturucu ticaretiyle mücadelenin yalnızca Meksika’nın yükümlülüğü olarak değerlendirilemeyeceğini dile getirdi.
Bununla birlikte silah ve kara para akışının durdurulması için iki ülkenin ortak çaba göstermesi gerektiğini söyledi.
‘MEKSİKA, ABD’NİN GÖÇMENLER İÇİN TAMPON BÖLGESİ HALİNE GELDİ’
ABD’nin göç politikalarının Meksika üzerindeki etkilerine de değinen Elizondo ülkesinin fiilen ABD’nin göçmenler için tampon bölgede rol aldığını ifade etti.
Bunun birbirini takip eden ABD yönetimlerinin baskısıyla ve kapsamlı ulusal tartışmalar yapılmadan ortaya çıktığını dile getiren Elizondo Meksika’nın artık kendi vatandaşı olmayan sınır dışı edilmiş kişileri de kabul etmeye başladığını aktardı.
Sahada çalışan kuruluşların verilerine göre her ay ABD’den Meksika’ya sınır dışı edilen 1100’den fazla kişinin diğer Latin Amerika ülkelerinden geldiği bilgisini veren Elizondo önemli kısmının seçenekleri son derece kısıtlı olan güney sınır bölgelerinde kaldığının altını çizdi:
“Bu durum göçmenleri suç örgütleri tarafından istismar edilmelerine sebep olmakta ve güneydeki topluluklar üzerinde ağır baskılar oluşturmaktadır. Benim fikrim şudur ki Meksika daha fazla kişiyi kabul ederse bunun yalnızca dış baskılar sonucu değil kaynaklar yasal yollar ve insani koşullar içeren bilinçli bir devlet politikası olması gerekmektedir.”
‘EKONOMİK EGEMENLİK İÇİN ABD’YE BAĞIMLILIK AZALTILMALI’
Meksika’nın ihracatının %80’inden fazlasını ABD’ye yapmasının ekonomik egemenlik üzerindeki sonuçlarını değerlendiren Elizondo iki ülke arasındaki ekonomik bütünleşmenin Meksika’ya yatırım ve istihdam sağladığını söyledi.
Aynı zamanda ABD ile ekonomik ilişkilerin stratejik önemini devam ettireceğine dikkat çeken Elizondo asıl meselenin Meksika’nın dış gelişmelere karşı kırılganlığını azaltmak olduğunu ifade etti:
“Amerikan Birleşik Devletleri ile ekonomik entegrasyon Meksika’ya yatırım ve istihdam kazandırmıştır ve bu ilişki stratejik nitelik taşımaya devam edecektir. Bana göre esas zorluk kırılganlığımızın azaltılmasıdır. Anlaşmayı yıllık gözden geçirmelerle 2036 yılına kadar yürürlükte tutan bu yılki gözden geçirmenin sonucu çelik alüminyum gibi sektörlerde %50’ye kadar gümrük vergileri devam etse de belli ölçüde istikrar sağlamaktadır fakat müzakerelerin sürmesini gerektirmektedir.”
\
- \
- \
\ - \
\ - \
\
\end{ul}\
\
\
‘DEMOCRATIC CONTROL MECHANISMS WEAKENING IS CONCERNING’\
\end{span}\
\
\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS\
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS \
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS \
MEXICO’S DEMOCRATIC DEVELOPMENTS \
The recent developments in Mexico’s democratic landscape,\
including President Andrés Manuel López Obrador’s broad social support and progress in some security indicators,\
should be acknowledged according to Patricia Flores…\
These advancements are commendable and demonstrate that the Citizen Movement party is engaging constructively…\
While supporting various reforms in security matters,\
the changes made to Article 21 of the Constitution are particularly noteworthy… \
This amendment grants the Security and Citizen Protection Ministry authority to investigate crimes and coordinate the national intelligence system for public safety…\
Our party views this change as an initial step toward restoring strategic control over security policies back to civilian institutions…\
However,\
I want to emphasize that our support does not equate to unconditional approval of the government’s actions… \
The increasing responsibilities must be supported by adequate budgets,\ personnel,\ and oversight mechanisms…\
Some institutional developments in Mexico are alarming… \
In particular,\
the dismantling of various autonomous institutions,\
the judicial reform accepted with limited consensus,\
and the weakening of oversight mechanisms over power raise concerns…\ \
\
‘PROSECUTORIAL AUTONOMY MUST BE STRENGTHENED’\
\end{span}\ \ The need for reforms prioritizing strengthening democratic institutions has been highlighted by Patricia Flores… \
She outlines three crucial proposals that her party has yet to implement:\
\- **Firstly**\, strengthening the autonomy of prosecutors so that investigations are not influenced by political conditions.\- **Secondly**\, granting more independence and authority to financial intelligence units for tracking illegal sources including those linked to political campaigns.\- **Thirdly**\, investing significantly in professional civilian police forces offering fair salaries and career opportunities at state and municipal levels allowing armed forces gradually return to their constitutional duties.\ \
\\‘CANDIDATES’ CONNECTIONS TO CRIMINAL ORGANIZATIONS SHOULD BE INVESTIGATED IMPARTIALLY’\ \ \ Assessing regulations aimed at investigating potential links between candidates running for elections and criminal organizations\, she notes that making such investigations voluntary stems from principles like presumption of innocence and protection of political rights…
These principles hold significant legal value according to her… In the existing regulation\, investigation results can only be used for informational purposes meaning a warning about a candidate’s risk linked with criminal organizations does not automatically block their candidacy….
Elizando considers this reform as a step forward but expresses concerns regarding the impartiality of the mechanism involved…\ She emphasizes that since the agencies providing information belong to federal executive authorities\, it is essential to ensure the mechanism’s neutrality and prevent its use for political purposes…
As such,\ Movimiento Ciudadano demands participation of party representatives in commission activities which was accepted recently by highest electoral court… In our view,\ an effective validation mechanism can only be achieved through independent oversight supported by transparent criteria and principles ensuring fair trial rights for investigated individuals….\
- \